ذخیره سازی تحت شبکه یکی از نیازهای اساسی کاربران سیستم­‌های شبکه ای می­‌باشد.
در این مطلب چهار روش معمول ذخیره سازی تحت شبکه را توضیح داده و هر یک را بررسی می‌­کنیم.

در بین سال های ۱۹۹۰ تا سال ۲۰۰۰ تمام کامپیوترها از جمله کامپیوترهای شخصی بودند که تنها یک هارد درایو داشتند.
اگر نیاز به فضای بیشتری برای ذخیره سازی داشتیم، در آن صورت باید بخشی از اطلاعات را روی لوح فشرده (CD) رایت می کردیم.
این کار وقت­گیر و خسته کننده بود و فضای زیادی را هم اشغال می­‌کرد.
به خصوص در سازمان هایی که باید حجم زیادی از اطلاعات مشتریان را ذخیره می کردند.

در این زمان، درایوهای خارجی مانند WD Passport به وجود آمدند و تبدیل به یک هنجار معمول برای انتقال اطلاعات شدند.
این کار دقیقا به مانند ظهور هارد SSD بود که به سرعت جایگزین هاردهای HDD قدیمی شدند.
به مدت طولانی، هاردهای اکسترنال راهکاری مناسب برای متخصصین آی تی جهت ذخیره داده­‌ها بود.
با استفاده از آن ها اطلاعات بیشتری را ذخیره می کردند و یا اطلاعات را منتقل می­‌کردند.

با این وجود حجم اطلاعات بازهم بیشتر شد و استفاده از چند کامپیوتر، چند هارد چند بخشی بیشتر مرسوم شد.
دیگر هارد درایوهای اکسترنال راه مناسبی برای مدیریت داده­‌ها در بین این بخش­‌های پردازشی و یا ذخیره­ سازی نبود.
اما آینده مختص به ذخیره سازی تحت شبکه است.
بعد از این بود که ابزارهای ذخیره سازی تحت شبکه مانند پردازش ابری، NAS، DAS و SAN به­ وجود آمدند.

ذخیره سازی با شیوه پردازش ابری

امروزه ذخیره سازی تحت شبکه ابری (Cloud storage) به عنوان آخرین راهکار ذخیره سازی به کار گرفته می‌شود.
آن­ها مانند استفاده از هاردهای اکسترنال در دهه های نود و ۲۰۰۰  به عنوان یک راهکار همگانی پذیرفته شده‌اند.
از طرف دیگر ساختارها و راحتی بسیار زیادی را در اختیار کاربران قرار می دهد.
به عبارت دیگر داده‌ها را به وسیله اینترنت روی یک کلاستری از سرورهای راه دور (در اینجا همان سرورهای ابری) می­توان قرار داد.
با این کار فضای تقریبا نامحدودی برای ذخیره سازی تحت شبکه در اختیار کاربر است.

در این روش لازم نیست یک هارد اکسترنال را به کامپیوتر برای ذخیره­‌سازی متصل کنیم.
تنها کاری که لازم است انجام دهیم آن است که یک حساب کاربری را از یک سرویس دهنده فضای ابری خریداری کنیم.
سپس می‌­توانیم آن فایل ها را در قسمت کاربری خودمان بارگذاری کنیم.
در اینجا نه نیازی به وصل کردن کابل است و نه باید نگران اتصال و سلامت هارد اکسترنال باشیم.

تنها با چند کلیک به یک دستگاه ذخیره سازی تحت شبکه با فضای بی نهایت در دسترس ما است.

در فضای ابری، اگر شما اطلاعات روی هاردتان را از دست بدهید، باز هم اطلاعات روی دستگاه ذخیره سازی شبکه ابری امن است.
اکثر سرویس های ذخیره سازی ابری به شکل همزمان (Syncing) هستند.
تمام تغییراتی که روی اطلاعات خودتان روی هارد انجام می دهید، همانطور روی دستگاه ذخیره سازی تحت شبکه هم این تغییرات اعمال می شود.
این یعنی کارکردن با این سرویس ها تا چه حد راحت است.

مشکلات ذخیره سازی تحت شبکه

البته ذخیره سازی تحت شبکه ابری نیز مشکلات خاص خود را دارد.
مثلا اگر شما دسترسی خودتان به فضای ابری را از دست دهید، در نتیجه ارتباطتان با داده­‌هایتان نیز قطع می شود.
ارتباط با پورت­های USB در مقایسه با ارتباط اینترنتی سریع­‌تر است.
برای همین انتقال اطلاعات به یک هارد درایو اکسترنال بسیار سریع‌تر از انتقال آن­‌ها روی یک بخش کاربری سرویس‌های ذخیره سازی تحت شبکه است.
شاید بگویید که امنیت در سرویس های ذخیره سازی تحت شبکه ابری جای سوال دارد.
ممکن است اطلاعات شما به سرقت رفته و یا آنکه هک شوند و از بین بروند.
اما این سرویس ها مرتبا بخش امنیتشان را به روز نگه می دارند و تاکنون خبری از نفوذ به این سرویس ها شنیده نشده است.
شاید به این دلیل که این سرویس ها دارای چند سطح امنیتی هستند.

برای بسیاری، راحتی دسترسی به این سرویس ها، به نسبت امنیت، قابل توجه ­تر است.
از جمله این سرویس های ابری می توان به سرویس هایی نظیر Dropbox، Google Drive، و OneDrive  اشاره کرد.
این سرویس­ها امکانات رایگان و یا پولی مختلفی را برای ذخیره سازی اطلاعات در اختیار شما قرار می دهند.
بسته به حجم و مدت زمانی که از این سرویس ها استفاده می­‌کنید، بین ۲ تا ۱۰۰ دلار در ماه برای شما هزینه دارد.

 

ذخیره سازی تحت شبکه NAS

ذخیره سازی تحت شبکه SAN

ذخیره سازی تحت شبکه با شیوه NAS

اگر همچنان علاقمند به استفاده از هاردهای اکسترنال هستید، ترجیح می­‌دهیم که شیوه NAS یا network attached storage  را معرفی کنیم.
در این سرویس، شما می توانید به چندین هارد درایو اکسترنال تحت شبکه دسترسی داشته باشید.
گذشته از این هر زمان که بخواهید می­‌توانید به آن متصل شوید، این عالی نیست؟

به عبارت خیلی ساده، ذخیره سازی تحت شبکه NAS این است که شما یک هارد اکسترنال را به کامپیوتر خودتان وصل کنید.
البته با این تفاوت که این سیستم بسیار بزرگتر و سریع‌تر از آن عمل می کند
اتصال با NAS توسط پورت USB انجام می شود.
به راحتی می‌­توان کامپیوتر را به یک شبکه ذخیره سازی تحت شبکه داخلی متصل کرد.
اترنت یکی از روش­ های معمول است که در این شیوه از آن استفاده می شود.
اما در حال حاضر استفاده از امواج وای فای نیز بسیار متداول است.

از نظر فنی، شما زمانی می­‌توانید با یک سیستم ذخیره سازی تحت شبکه NAS مرتبط باشید که از هارد اکسترنال استفاده کنید.
وقتی که به شبکه متصل هستید، می­‌توانید از راه­‌های مختلفی به اطلاعات خود در این سیستم دسترسی داشته باشید.
مشکلی که پیش می­‌آید این است که هرکسی به شبکه شما متصل باشد، می­‌تواند به اطلاعات شما دسترسی داشته باشد.
قطعا این موضوع زیاد برای شما خوشایند نیست.

 

در صورت کنترل راه دور این سیستم‌ها، می‌­توان از طریق اینترنت به سیستم NAS در هر جا و زمانی دسترسی داشت.
این دقیقا به مانند آن می ماند که از یک سیستم ذخیره سازی ابری استفاده می کنید.
با این تفاوت که امنیت و حریم خصوصی خیلی خوبی در اختیار دارید.
ارتباط از راه دور و فضای کافی برای ذخیره سازی، از مهمترین دلایل انتخاب این سیستم توسط بسیاری از سازمان ها است.
قیمت دستگاه ذخیره سازی شبکه NAS  نیز می­‌تواند بسیار مختلف باشد.

ذخیره سازی تحت شبکه شیوه SAN

اگر سیستم ذخیره سازی NAS نتواند به تنهایی فضای لازم برای ذخیره سازی را در اختیار شما قرار دهد چه باید کرد؟
یک راهکار این است که تعداد زیادی از دستگاه های ذخیره سازی تحت شبکه NAS را در کنار هم قرار دهید.
این کار از نظر منطقی خیلی قابل توجیه نیست.
از سوی دیگر شما باید با انواع IP آدرس­‌ها و دیگر موارد جداسازی و مدیریت فضا سروکله بزنید.

اما یک راهکار بهتر آن است که از سیستم SAN یا Storage area network استفاده کنید.
مثل روش ذخیره سازی تحت شبکه NAS در شیوه SAN داده­‌ها روی سرورهای داخلی سازمان قرار می­‌گیرد.
اما بر خلاف سیستم NAS در روش ذخیره سازی SAN بین فضاهای ذخیره سازی، یک ارتباط داخلی برقرار است.
همه فضاهای ذخیره سازی تحت شبکه با این روش به هم متصل شده و یک فضای واحد را تشکیل می­‌دهند.

مهم‌ترین تفاوتی میان SAN و NAS  آن است که سیستم های ذخیره سازی تحت شبکه SAN در سطح پایین­‌تری قرار می­‎گیرند.
داده‌­هایی که روی NAS قرار دارند به وسیله نرم­‌افزارها و سخت­‌افزارهای آن کنترل می شوند.
به همین دلیل آن­ها به شکل «فایل» نمایش داده می شوند.
این در حالی است که در سیستم SAN آن ها به صورت یک سری بلوک (Block ) هستند.
به­‌صورت تخصصی، NAS ها به صورت یک فایل سرور ( File Server) عمل می کنند.
این در حالی است که SAN ها به صورت یک دیسک درایو( Disk drive) هستند.
در اینجا SAN ها به جای استفاده کردن از پروتکل TCP/IP از پروتکل­‌هایی نظیر Fiber Channel و iSCSI بهره می­‌گیرند.

در سیستم­‌های ذخیره سازی تحت شبکه NAS ممکن است بتوانید تا چند ترابایت را روی هر درایو ذخیره سازی کنید.
به همین دلیل در کاربردهای معمول سازمانی نیازمند استفاده از سیستم های ذخیره سازی SAN نباشید.
در این مواقع شاید اضافه کردن NAS دوم یا سوم برای پاسخگویی به نیاز سازمانی گزینه مناسبی باشد.
در روش ذخیره سازی تحت شبکه SAN از ارتباطی غیر از پروتکل TCP/IP استفاده می­‌شود.
برای اطلاع کامل از پروتکل های ذخیره سازی اطلاعات توصیه می کنیم مقاله آن را مطالعه کنید.

ذخیره سازی با شیوه DAS

تنها جایگزین سیستم های ذخیره سازی تحت شبکه، استفاده کردن از سیستم DAS یا Direct attached storage  است.
یک سیستم ذخیره سازی DAS باید به دستگاهی که قصد ذخیره سازی را دارد متصل شود.

شما می توانید از DAS ها در هر جایی استفاده کنید.
هاردها، درایوهای CD و DVD ، فلش درایو و هاردهای اکسترنال همگی نمونه هایی از روش DAS است.
با وجود سیستم DAS تفاوت­‌های فراوانی بین روش‌­های ذخیره سازی تحت شبکه و روش­‌های خلاف آن به وجود آمده است.

امروزه DAS  اشاره به نوع خاصی از کلاس های تجاری دارد که از کلاسترهای ذخیره سازی غیر شبکه ای استفاده می کنند.
برای مثال در سیستم Lenovo E1012 DAS امکان اتصال ۱۲ هارد وجود دارد.
آن­ها حجم زیادی برای ذخیره سازی در اختیارمان قرار  می­‌دهند.
برای همین است که در بازار به آن­ها فضای ذخیره سازی «فله ای» هم می­‌گویند.

البته باید اشاره کرد DAS غیر سازمانی نیز طراحی شده است.
برای مثال در مدل D5-300 DAS می‌­توان تا ۵ هارد استفاده کرد و با استفاده از یک کابل USB نوع Cبه کامپیوتر متصل می‌­شود.
این سری از DAS ها به اندازه DAS های سری سازمانی سریع نیستند.
در آن ها از کانکتورهای SAS و یا USB استفاده می شود.
اگر نیازمند استفاده از افزونگی داده ها (Data redundancy) از طریق RAID هستید از DAS استفاده کنید.

کدامیک از شیوه های ذخیره سازی برای ما خوب است؟

برای کسب ­و­کارهای کوچک، به نظر استفاده کردن از سرویس های پردازش ابری و یا NAS می تواند ایده خوبی باشد.

در حالی که استوریج NAS به شکل واضحی قدرتمندتر است، با این حال برای کسانی مناسب است که دانش فنی خوبی دارند.
نصب آن­ها کمی پیچیده تر از اتصال چند فیش است.
نیاز است که درباره نگهداری و مسیریابی تحت شبکه اطلاعات کافی را در اختیار داشته باشید.
این شیوه از ذخیره سازی تحت شبکه به نسبت روش ذخیره داده ابری در بلند مدت بسیار اقتصادی است.
البته اگر سرعت اینترنت زیاد نباشد و یا قیمت این سرویس ها کاهش پیدا نکند.

با این همه استفاده از روش­ های پردازش ابری بسیاری راحت­‌تر است.
شاید در برخی از موارد شما نیازمند آن هستید که نرم افزارهایی را روی کامپیوتر خودتان نصب کنید.
این روش شما را از سرویس و نگهداری بی نیاز می­‌کند و اگر اطلاعات زیادی نداشته باشید، این سرویس تقریبا رایگان است.
با این همه اگر برای شما حریم خصوصی بسیار مهم است بهتر است به سراغ این شیوه نیایید.